HISTORIJA

Na današnji dan: U Mostaru svečano otvoren Stari most

Stari most, simbol tog grada, srušili su 9. novembra 1993. ekstremisti HVO-a

A. Ka.

Stari most

Foto: Avaz


Na današnji dan 1875. umro američki pronalazač Isaac Merrit Singer, koji je 1851. razvio prvu šivaću mašinu koja je ušla u masovnu upotrebu.

1885. Umro američki general i državnik Ulysses Simpson Grant, vrhovni komandant armije Sjevera u građanskom ratu (1861-1865) i predsjednik SAD-a (1869-1877).

1906. U Sarajevu rođen Vladimir Prelog, dobitnik Nobelove nagrade za hemiju 1975. i član Hrvatske akademije znanosti i umjetnosti (HAZU). U Sarajevu je proveo najranije djetinjstvo. Bio je jedan od najvećih organskih hemičara 20. stoljeća. Umro je u Zürichu 7. januara 1986. godine.

Borba za nezavisnost

1914. Austro-Ugarska uputila ultimatum Srbiji da provede istragu povodom atentata na prestolonasljednika Franza Ferdinanda 28. juna u Sarajevu, zahtijevajući da u istrazi učestvuju i austrougarski policajci. Srbija je odbila zahtjev, smatrajući da je to zadiranje u suverenitet države. Austro-Ugarska je 28. jula objavila rat Srbiji.

1916. Umro škotski hemičar William Ramsay, dobitnik Nobelove nagrade za hemiju 1904. Ispitivao je molekularni sastav čistih tečnosti i otkrio gasove helijum, argon, kripton, neon i ksenon. Dokazao je da se helijum stvara prilikom radioaktivnog raspadanja radijuma.

1951. U zatvoru umro francuski maršal Henry Philippe Pétain, junak iz Prvog svjetskog rata, koji je tokom Drugog svjetskog rata bio šef profašističkog režima sa sjedištem u Vichyju. Pétain je 1945. osuđen na doživotnu robiju.

1952. Egipatski oficiri predvođeni generalom Muhamedom Nagibom izveli državni udar i prisilili kralja Faruka I da abdicira, čime je oborena monarhija u Egiptu.

1983. Borba za nezavisnost Tamila eskalirala je u građanski rat u Šri Lanki, kada su tamilski pobunjenici ubili 13 vojnika. Sinhaleška većina uzvratila ubijanjem tamilskih civila. Rat je okončan porazom tamilskih boraca u maju 2009.

1994. Evropska unija uspostavila upravu nad Mostarom, a za prvog administratora imenovan je Hans Koschnick.

1995. UN izdao naredbu o raspoređivanju Snaga za brza dejstva na području Sarajeva, “kako bi ojačala odbrana grada”.

2002. U izraelskom vazdušnom napadu na Gazu ubijen je šef oružanog krila radikalnog islamskog pokreta Hamas Salah Shahde.

2005. U terorističkim napadima u egipatskom ljetovalištu Sharm el-Sheik i u hotelima u obližnjem Nema Beyu poginulo 88, a ranjeno 150 turista.

2007. Umro bivši afganistanski kralj Muhamed Zahir Šah, koji je vladao Afganistanom od 1933. do 1973. kada je svrgnut. Do 2002. živio je u izgnanstvu u Italiji.

2004. U Mostaru svečano otvoren Stari most, čija je obnova trajala sedam godina. Stari most, simbol tog grada, srušili su 9. novembra 1993. ekstremisti HVO-a.

Napad bombaša

2008. Preminuo bivši premijer Federacije BiH Ahmet Hadžipašić.

2012. Umrla Sally Ride, prva Amerikanka koja je letjela u svemir. Po obrazovanju fizičar, prijavila se na oglas NASA za astronauta 1977. i postala je 18. jula 1983. prva Amerikanka koja je odletjela u svemir, u letjelici Challenger.

2016. Najmanje 80 osoba poginulo, a više od 230 ranjeno u napadu dvojice bombaša samoubica na manjinsku grupu Hazara koji su protestirali u Kabulu.

NA VRH

Podijeli članak na